Klimmers in de schaduw

Wilde wingerd (foto Hedwig Storch via wiki commons)

Klimplanten. Je hebt er natuurlijk een grote keuze in. Maar als het aankomt op klimmers in de schaduw, dan wordt de spoeling toch ineens veel dunner. Ja je hebt de Hedera (klimop) natuurlijk en de klimhortensia (Hydrangea anomala petiolaris). Maar als je het daarvan moet hebben,  dan zou het leven van een tuinier toch niet compleet zijn (of overdrijf ik nu?)
Daarom hier een paar voorbeelden van andere schaduwklimmers.

Lonicera – Kamperfoelie
Een uitgebreide familie van bosplanten. De Lonicera periclymenum komt in de Nederlandse bossen inheems voor. De bloemen geuren heerlijk tijdens zomerse avonden.

Braam en framboos – Rubus
Het meeste fruit wil graag in de zon. Zo niet de braam en de framboos. Kan dus eigenlijk niet ontbreken in de schaduwtuin. Houd ze wel in bedwang.

Wilde wingerdParthenocissus tricuspidataVeitchii‘ (foto boven) Vooral geroemd om zijn prachtige herfstkleuren. Bedekt een noord- of oostmuur met gemak. Niet voor tegen kleine schuurtjes.

Pluimhortensia – Schizophragma hydrangoides
Gedraagt zich wat rustiger dan de klimhortensia, waaraan hij verwant is. Hij bloeit tegen de muur aan en niet zoals de klimhortensia op de takken die van de muur afgroeien.

 

 

 

Advertenties

Planten voor droge schaduw

Euphorbia amygdaloides var. Robbiae

Euphorbia amygdaloides var. Robbiae

De ene schaduwplant is de andere niet. Je hebt schaduwplanten die van vochtige grond houden. Deze komen van oorsprong veelal uit vochtige bossen op venige grond of zelfs uit moerasbossen. De andere categorie zijn de schaduwplanten die niet zo’n grote vochtbehoefte hebben en die het goed doen in droge schaduw.

Droge schaduw in de tuin vind je bijvoorbeeld onder bomen of struiken. Grond die doorworteld is, en waar zeker in de zomer weinig regenwater de grond raakt.
Iets verbeteren kan je die grond wel door er een flinke laag goede tuingrond of compost op te verspreiden. Maar een ideale standplaats wordt het nooit.

Gelukkig zijn er best wel wat planten die tegen deze omstandigheden bestand zijn. Hieronder vind je wat voorbeelden.

Plant bloeitijd bijzonderheden
Acanthus mollis mei – juli Mooie solitaire plant met groot blad.
Cyclamen coum december-maart Cyclamen coum is minder sterk dan de C. hederifolium, maar doordat hij op een ander moment bloeit zeker nuttig in de tuin.
Cyclamen hederifolium oktober – december Wanneer er vrijwel niets meer bloeit steelt deze tuincyclaam de show.
Epimedium (Elfenbloem) april E. perralderianum, E. pinnatum colchicum, E. x perralchicum zijn groenblijvend
Euphorbia amygdaloides var. Robbiae (Amandelwolfsmelk) of E. ‘Purpurea’ maart – mei Snoeien na de bloei. Wees daarbij voorzichtig met het melksap van de Wolfsmelk, dat irriteert de huid.
Geranium macrorrhizum (ooievaarsbek) mei – juni Goede bodembedekker, niet wintergroen.
Iris foetidissima (stinkende Lis) mei-juni De bloei is niet heel bijzonder, maar de bessen in het najaar maken dit goed.
Lamiastrum galeobdolon (gele dovenetel) mei – juni Goede bodembedekker die wel ruimte nodig heeft.
Meconopsis cambrica (schijnpapaver) mei – juli Met oranje en gele bloemen, voor kleur in de schaduw.
Pachysandra terminalis maart – april Wintergroene bodembedekker.
Polypodium vulgare (gewone Eikvaren) Wintergroene bodembedekkende varen.
Vinca minor en V. Major (kleine en grote Maagdenpalm) februari – mei Wintergroene bodembedekker. V. major is minder winterhard dan V. minor.

 

De schoonheid van schaduw : bezoektuinen

Hydrangea quercifolia

Waar kan je de schoonheid van schaduw beter ervaren dan in een tuin die er zijn specialiteit van heeft gemaakt ? Daarom hierna een willekeurige greep uit een aantal tuinen verspreid over Nederland.

Arboretum Trompenburg in Rotterdam. Prachtig aangelegde plantentuin met een grote collectie bomen, struiken, vaste planten, bollen en knollen.

De Kijktuinen in Nunspeet. In “kamers” is een groot aantal thematische tuinen met eigen sfeer en karakter bijeen gebracht, waaronder ook een schaduwtuin.

Op de Haar in Hoevelaken. Een tuin in het Hoevelakense Bos, op de grens tussen Gelderland en Utrecht. Zeven aaneengesloten tuinen over bijna 2 hectare elk met een eigen sfeer.

De Japanse Esdoorntuin bij kwekerij Esveld in Boskoop. Hier vind je naast de nationale collectie van Acers ook die van de Hydrangea (Hortensia), Japanse Azalea, Lonicera’s (Kamperfoelie) en Sarcococca (zoete Buxus).

De Japanse tuin bij Landgoed Clingendael in Den Haag. Deze tuin is een historisch monument. In 2013 werd het honderdjarig jubileum gevierd.

De Tuinen van Appeltern in Appeltern. Schaduwtuinen zijn niet de specialiteit van dit tuininspiratiepark, maar er zijn zoveel sfeertuinen te bezichtigen, daar zitten ook een aantal schaduwtuinen bij.

Schoonheid in de schaduw : Hosta

hosta

Wie schaduw zegt, zegt Hosta en wie Hosta zegt, zegt slakken. Kort samengevat komt het daarop neer. Maar is dat wel zo? Van die schaduw en de Hosta zeker. Maar Hosta’s en slakken hoeven niet altijd samen te gaan.
Een stelregel is dat hoe blauwer de Hosta is hoe minder lekker de slakken hem vinden. Hosta’s met een wat geliger bladkleur zijn heel aantrekkelijk voor Hosta’s (en dat komt niet omdat ze er ziekelijk uitzien, maar doordat er minder kiezelzuur in de bladeren van gelige Hosta’s zit, zo vertelde Cor van Gelderen tijdens zijn lezing over schaduwplanten). De Hosta’s met dikke bladeren zijn ook minder gewild bij de slakken.

Hier volgt een overzicht van Hosta’s die redelijk slakbestendig zijn.

Garanties op slakvrije Hosta’s kan ik niet geven, maar met deze soorten heb je meer kans op succes. Daarnaast is het natuurlijk zaak om op slakkenjacht te gaan.

Schaduwplanten : het complete naslagwerk

schaduwplanten boek Cor van Gelderen

Vanavond ga ik naar een lezing over schaduwplanten die wordt gegeven door Cor van Gelderen. Cor van Gelderen is een plantenspecialist en eigenaar van plantentuin Esveld in Boskoop. Deze zomer heeft hij een boek over schaduwplanten uitgebracht met de ondertitel: het complete naslagwerk. Dat belooft veel natuurlijk. Ik ben dan ook benieuwd wat ik hier voor nieuwe inzichten krijgt. Die zal ik hier natuurlijk met jullie delen.

Voor de liefhebber die dit bericht op tijd leest: de lezing is op 5 november in Schiedam (natuurcentrum de Boshoek, Bospad 3, aanvang 20.00 uur) en is georganiseerd door de afdeling Waterweg Noord van de vereniging voor tuinliefhebbers Groei&Bloei.

Schoonheid in de schaduw : Epimedium

Epimedium x perralchicum 'Frohnleiten'

De Epimedium met de onuitsprekelijk naam: perralchicum ‘Frohnleiten’. Noem hem maar gewoon Elfenbloem. Dat klinkt toch wat poëtischer.
Het is geen lastige plant. Ook in droge schaduw groeit de Elfenbloem goed. Wintergroen, bodembedekkend en in het voorjaar trosjes elfachtige lichtgele bloemetjes. Hij neemt wel de ruimte. Dat kan je zien als een nadeel, maar geef je hem de ruimte, dan heb je er geen omkijken naar.

Epimedium in de winter